Emergency Braking Systems: Τα νέα συστήματα «Φρεναρίσματος Άμεσου Κινδύνου» μπορούν να μειώσουν δραματικά ή και να εξαλείψουν ένα από τα πιο συνηθισμένα ατυχήματα των βαρέων οχημάτων στην Ευρώπη: την οπίσθια σύγκρουση. Και μάλιστα χωρίς να είναι απαραίτητη η… συμβολή του οδηγού.

 

Mε τους ευρωπαϊκούς δρόμους να κατακλύζονται από κάθε είδους βαρέα οχήματα (φορτηγά και λεωφορεία) είναι προφανές ότι η ασφάλεια των οδικών μεταφορών ήταν και παραμένει στην πρώτη θέση της ατζέντας τόσο της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσο και των ίδιων των κατασκευαστών. Με την ταχεία εξέλιξη των ηλεκτρονικών, πολλά τέτοια συστήματα άρχισαν να βρίσκουν εφαρμογή πάνω και στα φορτηγά, με στόχο να βοηθήσουν τον οδηγό ώστε να κάνει με μεγαλύτερη ασφάλεια το έργο του.

Το 2009, η ΕΕ, με την Κοινοτική οδηγία 661/2009/EC καθόρισε ένα χρονοδιάγραμμα μέσα στο οποίο μερικά από τα πιο σημαντικά ηλεκτρονικά συστήματα υποβοήθησης της ασφάλειας θα εφαρμόζονταν στα μεγάλα οχήματα. Τα σημαντικότερα από αυτά ήταν τρία. Πρώτα τα συστήματα ESP τα οποία θα είναι υποχρεωτικά σε νέα φορτηγά, λεωφορεία και τρέϊλερ από την 1η Νοεμβρίου του 2014. Το άλλα δύο συστήματα είναι εκείνο της διατήρησης της λωρίδας (Lane Departure Warning Systems) και τελευταίο αλλά μάλλον το πιο σημαντικό το νέο σύστημα φρεναρίσματος άμεσου κινδύνου EBS (Emergency Braking System). Έχοντας ως πρόσφατο παράδειγμα το ατύχημα με το λεωφορείο στην Εγνατία Οδό και τον άδικο χαμό τόσων ανθρώπων, θα μείνουμε λίγο στο τελευταίο, το οποίο σίγουρα θα σώσει αρκετές ζωές και θα περισώσει πολλές περιουσίες από τέτοιου είδους ατυχήματα. Ιδίως αν σημειώσουμε ότι σύμφωνα με έρευνες που έχουν γίνει σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, περίπου το 32% των ατυχημάτων με φορτηγά αφορούν οπίσθιες συγκρούσεις (πάνω σε ακίνητα αντικείμενα, σε σταματημένα αυτοκίνητα σε μποτιλιάρισμα κ.λπ.).

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ EBS;

Το νέο αυτό σύστημα υποβοήθησης του φρεναρίσματος χρησιμοποιεί πολλά από τα ήδη γνωστά στοιχεία στον τομέα της πέδησης, με προεξάρχον το ABS. Στην ουσία είναι μία μετεξέλιξη του ABS σε ένα πιο σύνθετο σύστημα, το οποίο προβλέπει και προλαμβάνει τα χειρότερα. Χάρη σε ειδικούς αισθητήρες που έχουν τοποθετηθεί στο εμπρός μέρος του οχήματος, το σύστημα ειδοποιεί τον οδηγό σε περίπτωση που πλησιάσει πέρα από ένα ασφαλές όριο το προπορευόμενο όχημα. Αν ο οδηγός δεν ανταποκριθεί στις ηχητικές ή άλλες ειδοποιήσεις του συστήματος και συνεχίζει χωρίς να επιβραδύνει, τότε το EBS παρακάμπτει τον οδηγό. Και αναλαμβάνει το ίδιο να φρενάρει, αξιοποιώντας στο μέγιστο δυνατό βαθμό το σύστημα πέδησης του οχήματος, ώστε να αποφευχθεί η σύγκρουση. Το EBS συνεργάζεται βεβαίως και με τα νέα εξελιγμένα συστήματα «αυτόματου πιλότου» (Adaptive Cruise Control), τα οποία φροντίζουν να διατηρούν τις σωστές αποστάσεις από τα προπορευόμενα οχήματα και να κάνουν πιο άνετη και πιο ασφαλή την οδική μεταφορά.

H MERCEDES ΗΔΗ ΕΤΟΙΜΗ

Τα νέα συστήματα όπως είναι προφανές έχουν ήδη αρχίσει να εφαρμόζονται από όλους τους μεγάλους κατασκευαστές φορτηγών και λεωφορείων. Ως συνήθως σ’ αυτά τα θέματα, πρωτοστατεί η Mercedes-Benz, με τα νέα της φορτηγά να παρέχουν από τώρα την δυνατότητα εφοδιασμού με το συγκεκριμένο σύστημα. Μάλιστα η Mercedes με το ABA 3ης γενιάς, υπόσχεται ότι η δική της πρόταση είναι το ίδιο αποτελεσματική τόσο σε κινούμενο όσο και σε ακίνητο εμπόδιο. Το σύστημά της δηλαδή μπορεί να σταματήσει μέχρι ακινητοποίησης το φορτηγό σε περίπτωση που εμπρός του βρίσκεται ένα σταθερό αντικείμενο, όπως για παράδειγμα ένα όχημα που έχει σταθμεύσει στην λωρίδα έκτακτης ανάγκης με βλάβη (όπως στην περίπτωση του προαναφερθέντος ατυχήματος στην Μακεδονία). Ήδη η Mercedes εφαρμόζει το σύστημα και στα τρία μεγάλα της φορτηγά αλλά και στα λεωφορεία, ενώ σύντομα θα ενσωματωθεί και στα μεγάλα van της.

 

Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΜΑΝ

Η άλλη μεγάλη γερμανική εταιρία, η ΜΑΝ, έχει και αυτή ήδη εξελίξει το δικό της σύστημα, με την ονομασία ΕΒΑ (Emergency Brake Assist). Το ΕΒΑ είναι διαθέσιμο σε όλες τις σειρές των ΜΑΝ (TGL, TGM, TGS και TGX) από το καλοκαίρι του 2013, αρκετά πριν την καταληκτική ημερομηνία της 1ης Νοεμβρίου του 2015 για τα νέα φορτηγά.

Όπως και στις υπόλοιπες αντίστοιχες υλοποιήσεις, έτσι και στη ΜΑΝ το σύστημα βασίζεται στις πληροφορίες που δίνει ένας σένσορας ραντάρ κάτω από την εμπρός πινακίδα. Ο σένσορας διαβάζει σε πραγματικό χρόνο την κατάσταση της κυκλοφορίας εμπρός και χάρη στο πολύ εξελιγμένο software υπολογίζει –μετρώντας την διαφορά ταχύτητας- αν υπάρχει κίνδυνος σύγκρουσης με κάποιο προπορευόμενο όχημα. Αν το εμπρός όχημα πλησιάζει επικίνδυνα και ο οδηγός δεν αντιδρά (είτε φρενάροντας είτε αλλάζοντας λωρίδα), τότε τον ειδοποιεί ηχητικά ή με μήνυμα στο ταμπλό. Ταυτόχρονα το σύστημα πέδησης είναι σε επαγρύπνηση, με τις δαγκάνες των φρένων να έχουν πάρει ήδη θέση για απότομο φρενάρισμα, ενώ –και αυτό είναι σημαντικό- ανάβουν και τα πίσω φώτα ώστε να ειδοποιηθούν και οι οδηγοί που ακολουθούν. Παράλληλα το σύστημα της MAN «κόβει» τον κινητήρα, έτσι ώστε να δώσει ένα ακόμα σινιάλο στον οδηγό ότι κάτι δεν πάει καλά, και θα πρέπει να πάρει τον έλεγχο. Αν τελικά και πάλι ο οδηγός δεν αντιδράσει, το σύστημα αναλαμβάνει μόνο του να φρενάρει.

Σύμφωνα με τη ΜΑΝ, σε ιδανικές συνθήκες (δρόμου και καιρού) το EBA μπορεί να αποτρέψει ολοκληρωτικά μία σύγκρουση. Όμως ακόμα και αν δεν τα καταφέρει, θα πρέπει να σημειώσουμε ότι μία μείωση της ταχύτητας σύγκρουσης κατά 50% μειώνει στο τετραπλάσιο την κινητική ενέργεια του οχήματος (και άρα μειώνει σημαντικά τις επιπτώσεις από την σύγκρουση). Σε ότι αφορά τα σταθερά εμπόδια, και με δεδομένο ότι οι συνθήκες και τα αντικείμενα (όπως για παράδειγμα δέντρα, πινακίδες κ.λπ.) απαιτούν πολλαπλούς υπολογισμούς, η ΜΑΝ έχει βάλει τα δυνατά της ώστε να δημιουργήσει ένα σύστημα που ανταποκρίνεται στο μέγιστο δυνατό σ’ αυτές τις πολύπλοκες συνθήκες. Αξίζει τέλος να σημειωθεί ότι παρά το γεγονός ότι η ΜΑΝ προσφέρει την δυνατότητα στον οδηγό να βγάλει «εκτός» το ΕΒΑ, το σύστημα παρακολουθεί από το… παρασκήνιο τον τρόπο που οδηγεί. Και αν αντιληφθεί ότι ο συγκεκριμένος οδηγός οδηγεί επικίνδυνα ή άτσαλα μπαίνει από μόνο του σε θέση «on» έτσι ώστε να αποφευχθούν τα… χειρότερα.

ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΤΗΣ VOLVO

Από τον χορό δεν θα μπορούσε να λείπει και η Volvo με το δικό της σύστημα το οποίο ονομάζει «Collision Warning with Emergency Brake«. Το σύστημα είναι ήδη διαθέσιμο στη νέα σειρά FH και εξελίχθηκε για να υποστηρίξει τον οδηγό στις δύσκολες συνθήκες μιας οπίσθιας σύγκρουσης. Σύμφωνα με τις παρατηρήσεις των μηχανικών της Σουηδικής εταιρίας, ο λόγος που συμβαίνει αυτό είναι συνήθως η απροσεξία των οδηγών.

Το νέο αυτό σύστημα λειτουργεί συνδυάζοντας ένα ραντάρ και μία κάμερα, τα οποία δουλεύουν μαζί ώστε ν’ αναγνωρίζουν την κίνηση εμπρός. Το σύστημα λειτουργεί τόσο με κινούμενα όσο και με ακίνητα οχήματα, και μπορεί να επέμβει σε συνθήκες που τα οχήματα έχουν διαφορά μεταξύ τους έως και 70 χλμ/ώρα. Όταν το σύστημα αντιληφθεί ότι κάτι δεν πάει καλά, δίνει την εντολή ν’ ανάψει ένα έντονο κόκκινο φως στο παρμπρίζ ώστε να επαναφέρει τη προσοχή του οδηγού στον δρόμο. Η Volvo επιμένει σ’ αυτό το στάδιο, μιας και θέλει ο οδηγός ν’ αναλάβει τον έλεγχο του οχήματος. Όμως αν και αυτό δεν γίνει δυνατό, εκτός από τη φωτεινή ένδειξη ακούγεται και ένας έντονος ήχος. Αν περάσει και αυτό το δεύτερο στάδιο χωρίς αντίδραση του οδηγού, το σύστημα αναλαμβάνει δράση και κάνει τα πάντα ώστε να αποφευχθεί η σύγκρουση μέχρι την πλήρη ακινητοποίηση του οχήματος.

Πάντως, όπως υποστηρίζουν οι άνθρωποι της Volvo, με βάση τις δοκιμές που έγιναν, συνήθως αρκούν τα πρώτα δύο στάδια ώστε ο οδηγός να επανακτήσει την προσοχή του στον δρόμο, ενώ ελάχιστες ήταν οι περιπτώσεις που χρειάστηκε να επέμβει το σύστημα άμεσης πέδησης. Όπως και να έχει όμως, τα συστήματα αυτά είναι άκρως απαραίτητα και χρήσιμα για την οδική ασφάλεια, καθώς όπως ξέρουμε μπορεί ο άνθρωπος να είναι ο καλύτερος «κυβερνήτης» ενός οχήματος. Όμως όπως απέδειξε και το πρόσφατο ατύχημα στην χώρα μας –και μάλιστα σε ιδανικές συνθήκες οδικές και καιρού- ο οδηγός παραμένει ταυτόχρονα και ο πιο αδύναμος κρίκος. Και τα ηλεκτρονικά συστήματα φρεναρίσματος έκτακτης ανάγκης μπορούν να βοηθήσουν τα μέγιστα στο να κάνουν τη ζωή του και τη ζωή των άλλων πολύ πιο ασφαλή.

Διαβάστε Επίσης:

 

Tags: , , , , , , , , ,